Cechy Pięcioczynnikowego Modelu Osobowości (PMO) a objawy PTSD: wyniki badań prospektywnych i poprzecznych

Bogdan Zawadzki , Agnieszka Popiel , Maria Cyniak-Cieciura , Anna Glibowska

Abstract

Problem podjętej pracy dotyczył związku cech ujmowanych przez Pięcioczynnikowy Model Osobowości (PMO) z objawami pourazowego zaburzenia stresowego (PTSD), ocenianego w badaniach prospektywnych oraz poprzecznych (w okresie potraumatycznym). Badania zrealizowano w dwóch grupach Ŝołnierzy uczestniczących w misjach wojskowych oraz w grupie kandydatów do pracy w straŜy poŜarnej (ogółem 398 męŜczyzn w wieku 18-45 lat). Badania cech PMO wykonano w okresie przed wyjazdem na misję i podjęciem słuŜby, zaś poziomu objawów PTSD – w okresie po powrocie z misji i po roku pracy w straŜy poŜarnej, po przerwie wynoszącej 0,5-1,5 roku (wraz z ponownym badaniem cech PMO). W celu określenia specyfiki danych z badań poprzecznych skontrastowano je z wynikami uzyskanymi w badaniu czterech grup osób uczestniczących w wypadkach drogowych (ogółem 661 męŜczyzn w wieku 18-45 lat; badanie cech osobowości i objawów PTSD w okresie do 2 lat po wypadku). Uzyskane wyniki wskazały, Ŝe (1) najsilniejszym predyktorem objawów PTSD jest neurotyczność, dla której stwierdzono teŜ (2) najsilniejsze związki w pomiarze potraumatycznym (niezaleŜnie od specyfiki badanej grupy) oraz istotny wzrost wielkości związku w stosunku do pomiaru prospektywnego (3). W grupach naraŜonych na traumy zawodowe silnym predyktorem objawów zaburzenia była takŜe sumienność (4), dla której stwierdzono teŜ istotną róŜnicę w pomiarze potraumatycznym w stosunku do grupy osób uczestniczących w wypadkach drogowych. W dyskusji wskazano na ograniczenia interpretacyjne modelu osobowościowej podatności na rozwój objawów PTSD (akcentując model wpływów o charakterze recyprokalnym), jak i ograniczenia zrealizowanych badań (zawęŜenie analiz tylko do męŜczyzn oraz brak pomiaru prospektywnego osób po wypadkach)
Author Bogdan Zawadzki
Bogdan Zawadzki,,
-
, Agnieszka Popiel (Wydział Psychologii)
Agnieszka Popiel,,
- Wydział Psychologii
, Maria Cyniak-Cieciura (Wydział Psychologii)
Maria Cyniak-Cieciura,,
- Wydział Psychologii
, Anna Glibowska
Anna Glibowska,,
-
Journal seriesPrzegląd Psychologiczny, [The Review of Psychology], ISSN 0048-5675, (B 12 pkt)
Issue year2018
Vol61
No3
Pages403-415
Publication size in sheets0.6
Keywords in Polishpourazowe zaburzenie stresowe (PTSD); Pięcioczynnikowy Model Osobowości; badania prospektywne
Languagepl polski
File
Cechy Piecioczynnikowego Modelu Osobowosci.pdf 262.12 KB
Additional file
Oswiadczenie_publik_A. Popiel.pdf 611.26 KB
Oswiadczenie_publikacji_M.Cyniak-Cieciura.jpg 753.75 KB
Score (nominal)12
Score sourcejournalList
Citation count*
Cite
Share Share

Get link to the record


* presented citation count is obtained through Internet information analysis and it is close to the number calculated by the Publish or Perish system.
Back
Confirmation
Are you sure?